Życzymy Ci Wesołych Świąt w 10 różnych językach!

​"Merry Christmas" brzmi wszędzie tak samo, prawda? Nic bardziej mylnego. Za każdym tłumaczeniem tego prostego życzenia kryje się mała historia - inny kalendarz, inna religia, a czasem zupełnie inny stosunek do samych świąt. Oto 10 wersji "Wesołych Świąt" z całego świata, każda z ciekawostką w tle.

1. Hiszpański - Feliz Navidad

To życzenie zna prawdopodobnie więcej ludzi na świecie niż samo słowo "Christmas" - w dużej mierze dzięki piosence José Feliciano z 1970 roku pod tym właśnie tytułem, do dziś jednej z najczęściej granych świątecznych piosenek na świecie, mimo że tekst składa się właściwie tylko z tego jednego zdania powtarzanego w kółko.

2. Mandaryński - 圣诞快乐 (Shèngdàn kuàilè)

Ciekawostka: w Chinach Boże Narodzenie nie jest świętem religijnym ani nawet dniem wolnym od pracy, ale mimo to jest tam coraz popularniejsze - głównie jako okazja do prezentów i dekoracji, a nie modlitwy. Popularnym zwyczajem w chińskich miastach stało się dawanie na Wigilię jabłek zapakowanych w świąteczny papier - bo słowo "Wigilia" (平安夜, píng'ān yè) brzmi podobnie do słowa "jabłko" (苹果, píngguǒ).

3. Francuski - Joyeux Noël

We francuskiej tradycji dzieci zostawiają buty przy kominku zamiast skarpet - to właśnie tam Père Noël (francuski odpowiednik świętego Mikołaja) zostawia prezenty. "Joyeux Noël" usłyszysz zresztą nie tylko we Francji, ale i w Quebecu, Belgii oraz frankofońskiej Afryce.

4. Arabski - عيد ميلاد مجيد (Eid Milad Majid)

To życzenie funkcjonuje głównie wśród chrześcijańskich mniejszości w krajach arabskojęzycznych, na przykład w Libanie czy Egipcie - jednym z krajów z najstarszymi na świecie, nieprzerwanie istniejącymi wspólnotami chrześcijańskimi, sięgającymi czasów starożytnych.

5. Niemiecki - Frohe Weihnachten

Same "Weihnachten" (Boże Narodzenie) pochodzi od słów oznaczających "poświęconą noc" - odniesienie do Wigilii. To także Niemcom zawdzięczamy tradycję choinki jako centralnego elementu świąt w domu, która stamtąd rozprzestrzeniła się na resztę świata dopiero w XIX wieku.

6. Włoski - Buon Natale

We Włoszech prezenty tradycyjnie przynosi nie tylko Babbo Natale (włoski święty Mikołaj), ale też Befana - dobra czarownica, która odwiedza dzieci w nocy z 5 na 6 stycznia, czyli w święto Trzech Króli, zamykając sezon świąteczny dwa tygodnie po Bożym Narodzeniu.

7. Niderlandzki - Prettige Kerstdagen

W Holandii główne świętowanie prezentów wcale nie przypada na 25 grudnia, tylko na 5 grudnia, w wigilię Sinterklaasu - świętego, który był historycznym pierwowzorem współczesnego Świętego Mikołaja na całym świecie. Samo "Kerstdagen" w życzeniu oznacza dosłownie "dni świąteczne", bo Holendrzy obchodzą Boże Narodzenie przez dwa dni z rzędu, 25 i 26 grudnia.

8. Portugalski - Feliz Natal

Dokładnie to samo życzenie usłyszysz w Portugalii i w Brazylii, choć dzieli je pół świata i ocean. W Brazylii, gdzie w grudniu trwa lato, Boże Narodzenie obchodzi się często na plaży, a Papai Noel (Święty Mikołaj po brazylijsku) bywa przedstawiany w letnim, lżejszym stroju.

9. Japoński - メリークリスマス (Merī Kurisumasu)

To życzenie to po prostu angielskie "Merry Christmas" zapisane fonetycznie w alfabecie katakana. W Japonii Boże Narodzenie jest świętem świeckim i romantycznym, kojarzonym bardziej z parami niż z rodziną, a jednym z najbardziej rozpoznawalnych zwyczajów jest... kolacja z kurczakiem z KFC, zamawianym z wielotygodniowym wyprzedzeniem dzięki skutecznej kampanii marketingowej sieci z lat 70.

10. Ukraiński - Веселого Різдва! (Wesełoho Rizdwa)

Najświeższa ciekawostka na tej liście: Ukraina obchodzi Boże Narodzenie 25 grudnia dopiero od 2023 roku. Wcześniej, podobnie jak Rosja, trzymała się kalendarza juliańskiego i świętowała 7 stycznia. Zmianę na kalendarz gregoriański wprowadzono świadomie jako symboliczne zerwanie z rosyjską tradycją religijną w kontekście wojny, a 25 grudnia 2023 roku było pierwszym razem w historii, gdy Ukraińcy świętowali Boże Narodzenie tego samego dnia co większość Europy.

Najczęściej zadawane pytania o życzenia świąteczne na świecie

Czy Ukraina zawsze obchodziła święta 25 grudnia?

Nie. Do 2023 roku Ukraina, podobnie jak Rosja, trzymała się kalendarza juliańskiego i świętowała Boże Narodzenie 7 stycznia. Zmiana na 25 grudnia była świadomą decyzją symbolicznie odcinającą się od rosyjskiej tradycji religijnej.

Dlaczego w Japonii i Chinach Boże Narodzenie kojarzy się inaczej niż w Europie?

W obu krajach chrześcijanie stanowią niewielki odsetek populacji, więc święto funkcjonuje tam głównie jako zjawisko komercyjne i kulturowe, a nie religijne - stąd japońska tradycja kolacji z KFC czy chińska gra słów z jabłkami.

Skąd wzięła się choinka jako symbol świąt?

Zwyczaj ubierania drzewka na święta wywodzi się z Niemiec i rozpowszechnił się w reszcie Europy i na świecie dopiero w XIX wieku, między innymi za sprawą rodziny królowej Wiktorii w Wielkiej Brytanii.

Dlaczego w Holandii prezenty daje się przed 25 grudnia?

To pozostałość tradycji świętego Mikołaja z Miry (Sinterklaasa), historycznego pierwowzoru dzisiejszego Świętego Mikołaja, którego święto w Holandii przypada na 5-6 grudnia, niezależnie od Bożego Narodzenia.

Za każdym z tych krótkich życzeń kryje się kawałek lokalnej historii, religii albo po prostu kalendarza - a to najlepszy dowód na to, że tłumaczenie to znacznie więcej niż zamiana słów jeden do jednego.